به گزارش خط رند ۹۱۲ به نقل از معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش بنیان ریاست جمهوری، تأمین امنیت غذایی در کنار حفظ سلامت انسان و محیط زیست، یکی از چالش های مهم کشاورزی امروز است. کنترل آفات برای حفظ کمیت و کیفیت محصولات ضروریست، اما انتخاب روش مناسب برای این کار باید با عنایت به اثربخشی، ایمنی و نتایج محیط زیست صورت گیرد. دراین میان، ترکیبات طبیعی و تکنولوژی های جدید فرمولاسیون می توانند مسیرهای تازه ای برای توسعه آفت کش ها فراهم آورند. شرکت دانش بنیان نانو سبزآوران طوبا با تأکید بر تولید آفت کش های گیاهی و استفاده از فناوری نانو و میکروکپسوله سازی، درحال توسعه محصولاتی برای کنترل انواع آفات کشاورزی، بهداشتی و انباری است. این شرکت تلاش می کند با استفاده از ترکیبات استخراج شده از منابع طبیعی و به کارگیری تکنولوژی های جدید، محصولاتی برای مدیریت آفات عرضه کند که وابستگی کمتری به برخی مواد شیمیایی متداول داشته باشند.
حسین عظیمی، عضو هیات مدیره شرکت نانو سبزآوران طوبا، ضمن اشاره به ارتباط میان تولید محصولات کشاورزی و گسترش آفات اظهار داشت: در دنیای امروز، هدف اول کشورها تأمین امنیت غذایی مردم است. برای تولید غذای کافی، ناگزیر هستیم در طبیعت مداخله کنیم؛ اما این مداخلات می توانند تعادل اکولوژیکی را نیز تحت تاثیر قرار دهند. یکی از نتایج این تغییرات، بروز و گسترش آفات است. بنابراین، کنترل جمعیت آفات برای حفظ محصولات کشاورزی لازم است.
به گفته عظیمی، استفاده از آفت کش ها لزوماً به مفهوم استفاده از سموم شیمیایی متداول نیست و میتوان از روش ها و ترکیبات دیگری نیز برای مدیریت آفات بهره گرفت. انتخاب آفت کش مناسب، در این رویکرد، باید علاوه بر کنترل آفت هدف، نتایج آن برای مصرف کنندگان، موجودات غیرهدف و محیط زیست را نیز درنظر بگیرد.
مریم نگهبان، مدیرعامل شرکت دانش بنیان نانو سبزآوران طوبا، در رابطه با سابقه فعالیت این مجموعه بیان کرد: حدود ۲۰ سال است که در زمینه تولید آفت کش های گیاهی فعالیت می نماییم. شرکت طوبا نیز از سال ۱۳۹۶ فعالیت خویش را با هدف تولید محصولات مورد نیاز مصرف کنندگان شروع کرد. در این راه، تلاش نموده ایم با استفاده از تکنولوژی های جدید، محصولاتی بر پایه ترکیبات طبیعی توسعه دهیم.
به گفته نگهبان، یکی از انگیزه های اصلی برای ورود به این حوزه، ظرفیت ایران در تولید گیاهان دارویی و امکان استفاده از ترکیبات طبیعی برای کنترل آفات بوده است. در بخشی از بازار آفت کش ها، شرکت ها مواد مؤثره را وارد می کنند و سپس محصول غائی را تولید می کنند؛ در حالیکه منابع گیاهی کشور می توانند زمینه ای برای توسعه و تولید برخی مواد مؤثره در داخل فراهم آورند.
نگهبان اضافه کرد: ایران ظرفیت بالایی برای تولید گیاهان دارویی دارد. میتوان از ترکیبات طبیعی این گیاهان و خواص زیستی آنها برای توسعه آفت کش ها بهره برد. ما با استفاده از تکنولوژیهای جدید تلاش نموده ایم این ترکیبات را به محصولاتی تبدیل نماییم که برای کنترل آفات قابل استفاده باشند.
یکی از فناوری های مورد استفاده در محصولات این شرکت، نانوکپسوله سازی و میکروکپسوله سازی است. در این شیوه ها، ماده مؤثره درون یک ساختار پوشاننده قرار می گیرد. نوع پوشش و خاصیت های فرمولاسیون می تواند بر پایداری ماده مؤثره، نحوه آزادسازی آن و عملکرد محصول در شرایط مصرف تاثیر بگذارد. به همین دلیل، کپسوله سازی در توسعه برخی آفت کش ها و فرآورده های زیستی کاربرد دارد و می تواند امکان طراحی فرمولاسیون های متناسب با نوع آفت و شرایط استفاده را فراهم آورد.
مدیرعامل این شرکت همین طور به پایداری محصولات در دوره نگهداری اشاره نمود و اظهار داشت: فرمولاسیون های تولیدشده از نظر دوام و انبارداری مورد توجه قرار گرفته اند. میزان پایداری هر محصول، البته، باید بر مبنای شرایط نگهداری، نوع ترکیب و نتایج آزمون های مربوط ارزیابی شود.
عظیمی نیز ضمن اشاره به تفاوت میان آفت کش و سم برای انسان توضیح داد: یک ترکیب امکان دارد برای موجودی خاص اثر زیستی داشته باشد، اما میزان خطر آن برای انسان یا سایر موجودات به خاصیت های ماده و نحوه مواجهه با آن بستگی دارد. او ضمن اشاره به سازوکارهای طبیعی کنترل گیاهان و آفات، بر این نکته تاکید می کند که طبیعت خود حاوی ترکیباتی با اثرات زیستی است و شناخت این ترکیبات می تواند در طراحی محصولات جدید الهام بخش باشد.
با این حال، طبیعی بودن یک ماده به تنهایی به مفهوم بی خطر بودن آن نیست.
ارزیابی خطر برای انسان، دام، زنبورهای عسل و سایر موجودات غیرهدف، همین طور بررسی باقیمانده احتمالی روی محصولات کشاورزی، به آزمون های اختصاصی و رعایت دستورالعمل مصرف نیاز دارد. به این دلیل، ادعاهایی مانند نداشتن باقیمانده یا بی خطربودن یک آفت کش باید بر مبنای شواهد آزمایشگاهی و میدانی مربوط به همان محصول بررسی شوند.
بر اساس اطلاعات اعلام شده از جانب شرکت، دامنه فعالیت نانو سبزآوران طوبا تنها به آفت کش های مورد استفاده در مزارع محدود نیست. تولید فرمولاسیون آفت کش های پلیمری نانوکپسوله برای آفات بهداشتی، تولید پودرها و قرص های تدخینی برای محصولات انباری با هدف جایگزینی موادی مانند متیل بروماید و فسفین، کپسوله کردن قارچ های بیمارگر حشرات و انواع باکتری ها، همچون حوزه های فعالیت این مجموعه عنوان شده است.
توسعه فرآورده های گیاهی برای کنترل کنه واروآ، انگل زنبور عسل، و تولید محصولات ضدعفونی کننده و ضدانگل های خارجی دام، طیور و پرندگان نیز در لیست کارهای اعلام شده شرکت قرار دارد. تنوع این محصولات نشان داده است که فناوری های فرمولاسیون و کپسوله سازی می توانند در حوزه های مختلف کنترل آفات و عوامل زیستی مورد استفاده قرار گیرند؛ هرچند اثربخشی و ایمنی هر کاربرد باید بصورت جداگانه ارزیابی شود.
از دیگر اهداف اعلام شده این شرکت، توسعه محصولات گیاهی برای مدیریت آفات کشاورزی همچون پسیل پسته، مگس سفید، بید سیب زمینی، کنه ها، شپشک ها، شته ها و تریپس است. این آفات می توانند با تغذیه از گیاه یا انتقال برخی عوامل بیماری زا، به محصولات کشاورزی صدمه برسانند و کنترل آنها در حفظ عملکرد و کیفیت محصول اهمیت دارد.
توسعه آفت کش های گیاهی مبتنی بر تکنولوژی نانو، در صورت برخورداری از اثربخشی قابل قبول و ایمنی تأییدشده، می تواند بخشی از راهکارهای مدیریت تلفیقی آفات باشد. در این رویکرد، آفت کش ها در کنار روش هایی مانند پایش جمعیت آفات، کنترل زیستی و اقدامات زراعی به کار می روند تا ضمن کاهش خسارت به محصولات، نتایج ناخواسته کنترل آفات نیز محدود شود. شرکت نانو سبزآوران طوبا با تاکید بر ظرفیت گیاهان دارویی و تکنولوژی های جدید فرمولاسیون، بدنبال توسعه محصولاتی برای پاسخ گویی به بخشی از نیازهای این حوزه است.
بطور خلاصه در بخشی از بازار آفت کش ها، شرکت ها مواد مؤثره را وارد می کنند و سپس محصول غائی را تولید می کنند؛ در صورتی که منابع گیاهی کشور می توانند زمینه ای برای توسعه و تولید برخی مواد مؤثره در داخل فراهم آورند. نگهبان افزود: ایران ظرفیت بالایی برای تولید گیاهان دارویی دارد. میزان پایداری هر محصول، البته، باید بر اساس شرایط نگهداری، نوع ترکیب و نتایج آزمون های مربوط ارزیابی شود. عظیمی نیز ضمن اشاره به تفاوت میان آفت کش و سم برای انسان توضیح داد: یک ترکیب امکان دارد برای موجودی خاص اثر زیستی داشته باشد، اما میزان خطر آن برای انسان یا سایر موجودات به خاصیت های ماده و نحوه مواجهه با آن بستگی دارد. او ضمن اشاره به سازوکارهای طبیعی کنترل گیاهان و آفات، بر این نکته تأکید می کند که طبیعت خود حاوی ترکیباتی با اثرات زیستی است و شناخت این ترکیبات می تواند در طراحی محصولات جدید الهام بخش باشد. با این وجود، طبیعی بودن یک ماده به تنهایی به مفهوم بی خطر بودن آن نیست. ارزیابی خطر برای انسان، دام، زنبورهای عسل و سایر موجودات غیرهدف، همچنین بررسی باقی مانده احتمالی روی محصولات کشاورزی، به آزمون های اختصاصی و رعایت دستورالعمل مصرف نیاز دارد.
منبع: rond912.ir
Leave a Reply